Yoğurt (Makinesiz)

Evde (makinesiz) yoğurt mayalamak çok basit ve zevkli bir şey. İlk yaptığınızda acemi olduğunuz için çok uzun sürüyor ve zor oluyor sanabilirsiniz ama işlem aslında en fazla on dakikanızı filan alıyor. Mayalanma süresi hariç. Sonra gelsin tazecik katkısız ev yapımı el emeği yoğurt. Tarif 1.5 litre süt için. Siz daha az ya da daha çok yapabilirsiniz. Mayalık yoğurdun miktarını aynı oranda değiştirmeniz lazım. (yaklaşık yarım litre süt için bir dolu dolu çorba kaşığı yoğurt). Ah unutmadan ve geç olmadan ekleyeyim. Pastörize kutu sütle gayet güzel oluyor fakat abimden öğrendiğime göre Danone markası süttozundan imal edildiğinden o marka süt ile yapılan yoğurt maya tutmuyormuş. Yoksa kutu süt ile yoğurt yapıyorum ben).

Bir de bir kere eliniz alıştıktan sonra keçi sütü ile de denemenizi tavsiye ederim.(Keçi sütü Migroslarda satılıyor Baltaş markası altında taze günlük süt reyonunda, şişede).

Evde yoğurt mayalamak için gerekli malzemeler: (1.5 litre sütten)

Süre: 10 dk + 5 saat + 24 saat Paslanmaz çelik tencere.
Cam kavanoz (ben büyücek ağzı geniş bir kavanoz kullanıyorum paşabahçenin)
Polar ya da yün battaniye.
1.5 litre süt.
3-4 büyük kaşık taze yoğurt (maya olarak kullanmak için)
Kağıt havlu ya da peçete.
Küçük bir kase.

Yapımı:

Çelik tencereye sütü boşaltın. Altını yakın (az orta ateş). Ara sıra dibi tutmasın diye karıştıra karıştıra ısıtın. Bir kenarda mayalık taze yoğurdu hazır tutun. Beş on dakika sonra serçe parmağı testini uygulayın. Serçe parmağınızı süte daldırdıktan sonra yediye sayana kadar içinde durabilecek kadar ısınmış olmalı. Yediden sonra yakmalı. Eğer henüz fazla ılıksa, eliniz hiç yanmıyorsa o zaman ısıtmaya devam. Eğer yediden önce yanıyorsa altını kapatın ve biraz ılınmasını bekleyin. Yediyi tutturana kadar serçe parmak testini uygulayın.

Yediyi tutturduktan sonra küçük bir kasenin içine mayalık yoğurdu koyun ve tenceredeki sütten azar azar üzerine döküp yoğurdun kıvamını açın. Ayran kıvamına gelince küçük kasedeki mayalık yoğurdu tencereye dökün ve kaşıkla biraz karıştırın. Her tarafa eşit dağılmasını istiyoruz. Sonra büyük cam kavanoza mayalı sütü dökün ve çok sarsmadan ağzına dört kat kağıt havlu örtün. Kavanoz kapağını kapatmayın. Kağıt havlu ile beraber kavanozu dört  beş saat kadar hiç kımıldamadan durabileceği bir yerde alttan üstten her taraftan kapanacak şekilde polara sarın. (Isınmış sütün ısısını korumak ve sabit tutmak istiyoruz. Makinenin da aslında yaptığı tam olarak bu. Fakat yer kaplayan ve elektrikle çalışan bir makineye bilmem kaç lira vereceğinize, gidip kumaşçıdan sırf bu iş için kullanacağınız polar kumaş tan üç tane 25 cm lik şerit kestirip en fazla on-onbeş liraya maledebilirsiniz. Hem polar katlanınca hiç yer tutmuyor.) Polara sardıktan sonra, dört  beş saat boyunca hiç kımıldatmadan bekletin. Dört  Beş saatin sonunda poları çözün ve ağzındaki havluyu alın. Biraz nemlenmiş olacaktır. (Kağıt havlu koymazsanız yoğurdunuzun üzerinde bir miktar su kalabilir). Sütünüzün dört saat önceki gibi sıvı değil daha katı olduğunu göreceksiniz. Yoğurdunuzu mayaladınız. Fakat henüz hazır değil. Ağzı açık olarak buzdolabına kaldırıp 24 saat bekletin. Bir gün sonra yoğurdunuz tam anlamıyla olmuş olacak. Kapağını kapatıp saklayabilirsiniz. Tabii kalırsa. Afiyet olsun.

Not: Ev yapımı yoğurdun kıvamı endüstriyel yoğurda göre sulanmaya daha meyilli oluyor. Ayran yaparken bu bir avantaj, çünkü hiç topaklanma yapmıyor bu yoğurt katkısız olduğu için. Hemencecik suya karışabiliyor. Bir de şimşir kaşıkla servis yapıyorum ben daha az sulandırıyor diyorlar...

Püf noktası: Evde yoğurt yapmanın yeni başlayan için iki kritik evresi var.
Biri serçe parmak testi. Beni en çok o strese sokmuştu. Ya elim ısıya fazla dayanıklıysa? Ya çok hızlı sayıyorsam? Ya çok yavaş sayıyorsam? Yapa yapa şunu anladım. Uzaya roket fırlatmıyorsun. Altı üstü bir yoğurt, o kadar milimetrik hesaplara gerek yok. Daldır parmağı, yaklaşık saniye hızında say, oluyor işte en sonunda.
İkincisi battaniyeye sarma faslıydı. Ya battaniye yeterince kalın değilse? Ya yeterince iyi saramıyorsam? Kaç kat sarmalıyım? Ben de işi garantiye aldım. Üç parça 25 cm uzunluğunda ve 1,5 metre eninde polar kumaşım vardı. Onları ikiye katladım. İkisini kavanozun altına haç şeklinde yerleştirdim. Yatay ve dikey yani. Sonra onları kavanozun üzerine sıkıca sardım. Üçüncü parçayı da gene ikiye katlayıp bu ikisinin etrafına iyice doladım. Toplamda kaç kat polar oluyor bakayım? 4-5 kat filan. 4  5 saat sonra polarları çözdüğümde kavanozu elimle tutuyorum. Sıcacık oluyor. Sütün ısısı dört  beş saat sonra bile geçmemiş oluyor. Burdan kendinize pay biçebilirsiniz.

4 yorum :

  1. annem eskiden yoğurdu evde yapardı hep, ekşi olurdu. polar kullanmazdı, sofraya sarardı direkt. bir de ben senin tarifinle şansımı deneyeyim :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Benim yaptıklarım aksine asidi normal yoğurttan daha hafif oluyor. Mayaladığın yoğurt taze olursa sonuç da tatlı bir yoğurt olur. Benim tarifi dene, sonra buraya sonucu yaz. Sevgiler.

      Sil
  2. merhaba. dediğim gibi yoğurdu mayaladım, biraz geç de olsa. puding kıvamında bir şey oldu, tam katılaşmadı. tadı güzel olduğundan afiyetle yiyorum orası ayrı :)
    pek fark etmez diye düşündüğümden cam kavanozda değil de sütü ısıttığım tencerede sarıp beklettim, onun etkisi olabilir mi?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yirmi dört saat buzdolabında durdu mu? Hazır yoğurtlar gibi katı olmuyor daha yumuşakça oluyor. Ama mesela kaşığı batırdığımda keskin bir kenarı oluyor. Tencere'nin malzemesini bilmiyorum ama herhalde ondan değildir. Sadece bir keresinde güveç kabında mayalamıştım o zaman taş gibi olmuştu çok şahane ama onu da saklama kabı gibi kullanamıyormuşsun o yüzden artık onda mayalamıyorum.

      Sil